કેમ ગર્ભ બદલવો પડ્યો 😮બલરામ જયંતિની પૌરાણિક કથા | Balram Janam katha

બલરામ જયંતિની પૌરાણિક કથા: ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના મોટા ભાઈ બલરામજીનો જન્મ

Yogmaya - Grabh-Badalyu

હિન્દુ ધર્મમાં બલરામ જયંતિ Balram Janam History ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના મોટા ભાઈ અને ભગવાન વિષ્ણુના અવતાર-પરિવાર સાથે જોડાયેલા મહાન પાત્ર બલરામજીના જન્મોત્સવ તરીકે મનાવવામાં આવે છે. બલરામજીને પ્રેમથી બલદેવ, બલભદ્ર અને હલધર પણ કહેવામાં આવે છે. તેમના હાથમાં હળ ધારણ કરવાને કારણે તેઓ “હલધર” તરીકે પ્રસિદ્ધ થયા.

બલરામજીનો જન્મ કેવી રીતે થયો?

Krishna - Balram 

શ્રીમદ્ ભાગવત મહાપુરાણના દશમ સ્કંધમાં શ્રીકૃષ્ણ અને બલરામજીના જન્મ સાથે જોડાયેલી કથા મળે છે.

મથુરામાં કંસના અત્યાચારનો સમય હતો. દેવકીના સંતાનોને કંસ મારી નાખતો હતો. જ્યારે દેવકી સાતમા સંતાનથી ગર્ભવતી થઈ, ત્યારે ભગવાનની યોગમાયાની વ્યવસ્થા અનુસાર તે ગર્ભ દેવકીના ગર્ભમાંથી રોહિણીજીના ગર્ભમાં સ્થાનાંતરિત થયો.

આ રીતે રોહિણીજીના ગર્ભમાંથી બલરામજીનો જન્મ  થયો. આ કારણે બલરામજીને સંકર્ષણ નામ પણ મળ્યું. “સંકર્ષણ”નો અર્થ અહીં એક સ્થાનેથી બીજા સ્થાને ખેંચીને લાવેલા સાથે જોડાય છે.

બલરામજીના જન્મ પછી તેઓ ગોકુળમાં રોહિણીજી સાથે રહ્યા. ત્યારબાદ શ્રીકૃષ્ણનો જન્મ થયો અને બંને ભાઈઓએ ગોકુળ તથા વૃંદાવનમાં બાળલીલાઓ કરી.

બલરામજી અને શ્રીકૃષ્ણનું ભાઈપ્રેમ

બલરામજી શ્રીકૃષ્ણ કરતાં મોટા હતા. બાળપણથી જ તેઓ શ્રીકૃષ્ણના રક્ષક અને સાથી રહ્યા. બંને ભાઈઓ ગોપબાળકો સાથે ગાયો ચરાવવા જતા અને અનેક અસુરોનો સામનો કરતા.

શાસ્ત્રોમાં બલરામજીને અસાધારણ શક્તિ ધરાવતા મહાન પુરુષ તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યા છે. તેમના મુખ્ય આયુધોમાં હળ અને મુસળનો ઉલ્લેખ મળે છે.

Haldhar

બલરામજીને હલધર કેમ કહેવામાં આવે છે?

બલરામજીનું સૌથી પ્રસિદ્ધ ચિહ્ન તેમનું હળ છે. તેથી તેમને “હલધર” અને “હલાયુધ” જેવા નામોથી ઓળખવામાં આવે છે.

હળ માત્ર ખેતીનું સાધન નથી, પરંતુ બલરામજી સાથે જોડાયેલી શક્તિ અને ધર્મનું પ્રતીક પણ માનવામાં આવે છે. ભારતીય પરંપરામાં તેઓ કૃષિ અને ધરતી સાથે પણ જોડાયેલા દેવરૂપ તરીકે પૂજાય છે

બલરામજીનું યમુનાને ખેંચવાનું પ્રસંગ

બલરામજી સાથે જોડાયેલી પ્રસિદ્ધ પૌરાણિક કથાઓમાં યમુના નદીનો પ્રસંગ પણ આવે છે. એક પ્રસંગમાં બલરામજી યમુનાને પોતાની પાસે આવવા કહે છે. યમુનાએ તેમની આજ્ઞા અનુસાર તરત માર્ગ ન બદલતાં બલરામજી પોતાના હળ વડે યમુનાને ખેંચવા લાગ્યા. અંતે યમુનાએ તેમની શક્તિને સ્વીકારી.

આ પ્રસંગ બલરામજીની અદભુત શક્તિ દર્શાવતો પ્રસિદ્ધ પૌરાણિક પ્રસંગ છે.

બલરામ જયંતિનું મહત્વ

બલરામજીને શક્તિ, ધૈર્ય, પરાક્રમ અને ધર્મના પ્રતીક તરીકે માનવામાં આવે છે. બલરામ જયંતિના દિવસે ભક્તો બલરામજીનું સ્મરણ અને પૂજન કરે છે તથા ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ અને બલરામજીની ભક્તિ કરે છે.

બલરામજીનું જીવન આપણને શીખવે છે કે શક્તિનો ઉપયોગ અહંકાર માટે નહીં પરંતુ ધર્મની રક્ષા અને સત્યના પક્ષમાં કરવો જોઈએ.

શાસ્ત્રીય આધાર

બલરામજીના જન્મ અને શ્રીકૃષ્ણ સાથે જોડાયેલી મુખ્ય કથાઓનો આધાર શ્રીમદ્ ભાગવત મહાપુરાણના દશમ સ્કંધમાં મળે છે. 

જય શ્રી બલરામ! 🙏

જય શ્રીકૃષ્ણ! 🙏